Search
Generic filters
Exact matches only
Filter by Custom Post Type
Ana Sayfa / Tıbbi Bölümler / Tıbbi Onkoloji

Tıbbi Onkoloji

Tıbbi Onkoloji veya Medikal Onkoloji; kanserli hastaların kemoterapi uygulamaları ve kanserden korunma, erken tanı, tarama, alanlarını kapsayan bir bilim dalıdır. Kanserin her aşaması tıbbi onkoloji bilim dalını ilgilendirmektedir. Kanser tanı ve tedavisinde, bilimsel veriler doğrultusunda multidisipliner yaklaşımla; cerrahi ya da radyoloji gibi çeşitli alanlarla işbirliği yapılmaktadır.

Kemoterapi kavramını ilk defa tanımlanması 1885 yılında Yahudi asıllı Alman bakteriyoloji uzmanı Dr. Paul Ehrlich‘in tarafından kemoterapik araştırmalar olsa da, modern kemoterapinin gelişimi ancak II. Dünya Savaşı sonrasında olmuştur.

Kemoterapi Uygulamaları

Tıbbi Onkoloji; modern ilaç tedavilerin kullanıma girmesi ile 1953 – 1963 yılları arasında hız kazanmış; bitkiler ve kimyasal maddeler araştırılmış ve çoğu bugün hala kullanılmakta olan kanser tedavi ilaçları ortaya çıkmıştır.

II. Dünya Savaşı sırasında kimyasal silah kullanılmasının vücudun ana bağışıklık hücreleri tiplerinden biri olan beyaz kan hücreleri (lenfopeni/lökopeni) yaptığının gözlenmesi üzerine lenfoid dokudan gelişen malign tümörlerin tedavisinde kullanılan sitotoksik ilaç (nitrojen mustard), Amerikalı farmakolog Louis Sanford Goodman ve Amerikan farmakolog ve biyokimyacı 1994 Nobel Ödülü sahibi Alfred Gilman tarafından lenfoma tedavisinde denemiştir.

Bu gözlemi, lösemilerde folik asidin hareketlerini engelleyen bir antimetabolit ilaç sınıfı antifolat olan, kemoterapi ajanı ve immün sistemi baskılayıcısı metotreksatın yararının Dr. Sidney Farber tarafından gösterilmesi ve aynı ajanın bir solid tümör olan koryokarsinomda etkin olduğunun Amerikalı endokrinolog-onkolog Dr. Roy Hertz ve Çinli, Amerikalı onkolog Dr. Min Chiu Li tarafından gösterilmesi takip etmiştir.

Bu gelişmeleri, kanser ve otoimmün hastalıklar tedavisinde kullanılan bir ilaç olan merkaptopürin ve Cezayir menekşesi’nden elde edilen antineoplastik etkiye sahip vinka aikaloidin keşfi izlemektedir.

1960’lı yıllardan itibaren lösemi POMP ve lenfoma MOPP ve meme kanseri CMF gibi etkin kombinasyon rejimleri geliştirilmiştir.

Tıbbi Onkoloji’nin kabul edilmesi

Kanser tedavilerinde kemoterapi uygulamasının gelişimi; Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı ilk defa 1972 yılında ABD’de İç Hastalıkları Ana Bilim Dalının yan dalı olarak kabul edilmiştir. Tıbbi Onkoloji Avrupa’da her ülkede farklı şekilde gelişmiş olup; Avrupa Tıbbi Onkoloji Derneği‘nin (European Society for Medical Oncology – ESMO) Fransız onkolog ve immünolog profesörü Georges Mathe ve öğrencisi Fransız onkolog Dr. Maurice Schneider tarafından 1975 yılında kurulmasına rağmen Avrupa Birliği‘nde Tıbbi Onkoloji bağımsız olarak ayrı bir bilim dalı olması 3 Mart 2011 tarihinde gerçekleşmiştir.

Tıbbi Onkoloji; ilk kez 1973 yılında, Amerika Birleşik Devletleri’nde ayrı bir bilim dalı olarak belirlenmiştir. Avrupa’da ise 1995 yılından itibaren Erişkin ve Pediatrik Onkoloji Bilim Dalları resmi olarak tanınmıştır. Türkiye’de 1983 yılında Tıpta Uzmanlık Tüzüğü’nde yapılan değişiklikler sonrasında, Pediatrik ve Erişkin Onkoloji yan dal olarak kabul edilmiştir.

Türkiye’de Tıbbi Onkoloji Tarihçesi

Tıbbi Onkoloji; Türkiye’de 1960’lı yılların başından itibaren Ankara ve İstanbul‘da çeşitli kliniklerde kemoterapi ilaçları kullanılmaya başlanmıştır.

1961 yılında ilk olarak Amerikan Pediatri Akademisinde eğitimini tamamlayıp gelen; Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatri Kliniğinde, Prof. Dr. Ayhan Okçuoğlu Çavdar lösemili çocuklar için çalışmalara başlamıştır. 1962 yılında Ankara Ahmet Andiçen Hastanesi hizmete girmesi ile birlikte, başlangıçta daha çok cerrahi ve radyoterapi ağırlıklı kanser tedavileri uygulanmıştır. 1963 yılında İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Kliniğinde Doç. Dr. Ahmet Metin Aran tarafından erişkin hastalarla ilgili olarak kemoterapi uygulamaları başlatılmıştır. 1965 yılında İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi’nden Prof. Dr. Gündüz Gedikoğlu, Pediatrik HematolojiOnkoloji Ünitesini kurmuştur. 1972 yılında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi‘nde Prof. Dr. Dinçer Fırat, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi’nde Prof. Dr. Bülent Berkarda Onkoloji Ünitesini ve SSK Okmeydanı Hastanesi’nde Doç. Dr. Ahmet Metin Aran Onkoloji servisini kurmuştur. 1978 yılında Ankara GATA Hastanesi’nde Prof. Dr. Önder Berk, İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakülteleri’nde Prof. Dr. Cavit Çehreli Onkoloji Bilim Dalı’nı kurmuştur. 1979 yılında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde Prof. Dr. Fikri İçli onkolojik tedavi uygulamalarına başlamıştır.

Türkiye’de 2019 yılı itibari ile yaklaşık olarak 100 adet Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı ve Kliniği bulunmaktadır.

Hakkında hipokratist

İlgili Konular

Dermatoloji

Dermatoloji