Search
Generic filters
Exact matches only
Filter by Custom Post Type
Ana Sayfa / Medikal Cihazlar / İşitme Cihazları

İşitme Cihazları

İşitme Cihazları, işitme problemi yaşayan kişilerin; genellikle iç kulaktaki işlev kaybı veya hasar nedeniyle, sesleri daha iyi duyabilmesi ile konuşulanları daha net bir şekilde anlayabilmesine olanak sağlayabilen, iletişim yeteneği kazandırarak iyileşme sağlayan kulak içi veya çevresine takılabilen medikal cihazlardır.

İlkel çağlardan günümüze deniz kabukları, hayvan boynuzları, kulak kabartma gibi yöntemler kullanılmış olup; modern işitme cihazı teknolojisinin gelişimi ile işitmeyi daha iyi hale getirmiştir.

İşitme konusunda iyi duyabilmek amacıyla kullanılan ilk yöntemlerden biri “kulak arkasına el tutmak” olarak bilinmekte olup; 1000 Hz – 3000 Hz arasında yaklaşık olarak 8 dB – 14 dB’lik bir duyu kazancı elde edilebilmiştir. İşitme Cihazları ile ilgili ulaşılan ilk kaynak sağırlar için eğitimin öncüsü olarak kabul edilen İspanyol bir rahip olan Juan Pablo Bonet‘in; ilk sağır eğitim kitabını 1620 yılında Madrid‘de yayımlamıştır. İnsan kulakları ile diğer hayvanların arasındaki farkları gösteren ve işitme kaybı az olan insanların, huniye benzeyen aletleri kulaklarına yaklaştırarak iyi duyduklarını 1673 yılında Athanasius KircherIn Phonurgia Nova” adlı kitabında yer vermiştir. 17. yüzyılda işitme cihazları trompete benzeyen huni formunda geliştirilmiş olduğu için “işitme trompeti” adı verilmiştir. 1770 – 1827 yılları arasında yaşamış olan ünlü piyanist ve bestecilerden; Ludwig van Beethoven‘ın işitme kaybı nedeniyle kullandığı işitme trompetleri Almanya’nın Bonn kentinde bulunan  “Beethoven Evi“nde müzede sergilenmektedir.

İlk işitme cihazları 17. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar kullanılan konuşma tüpleri, deniz kabukları, hayvan boynuzları ve huni gibi akustik yükselteçler ile 20. yüzyılın başlarında telefon teknolojisi ile elektro akustik dönem işitme cihazları geliştirilmiştir.

ABD’de 1876 yılında işitme problemlerine yönelik eğitimleri ile ilgilenen bir eğitmen olan Alexander Graham Bell; annesi ve eşinin doğuştan işitme kaybına yardımcı olabilmek için telgraf sistemi ile sesi uzağa iletmek için çalışmaları sırasında, kendi sesini yan odadaki asistanına ileterek telefonu keşfetmiş ve patentini almıştır.

Karbon İşitme Cihazı

Acousticon Model-A
Acousticon Model A

İlk olarak telefon teknolojisi kullanılarak karbon işitme cihazını 1898 yılında ABD’li elektrik mühendisi Miller Reese Hutchison tarafından keşfedilmiştir. İşitme cihazının taşınabilir olabilmesi, cüzdan ve diğer küçük aksesuarlarda kullanılmak için 1902 yılında bir karbon vericisi kullanan Hutchison; karbon vericiden zayıf bir sinyal alarak ve radyo frekans sinyallerini kullanarak ses için kullanılan elektrik akımı için güçlü bir sinyal oluşturmuştur.

1904 yılında Hutchison Acoustic tarafından üretilen ve 1906 yılında adı General Acoustic Co. olan şirket; “Acousticon Model A” adlı karbon işitme cihazı adı ile ses kontrolü olmayan yuvarlak karbon mikrofonu, çıkarılabilir metal kafa bandına sahip olarak, bir kulaklık ve arkada açma-kapama düğmesi ile piyasaya sunmuştur.

Esha-Phonophor
Esha-Phonophor – 1913

Elektronik İşitme Cihazları

İşitme cihazlarının elektronik olarak güçlendirilmiş ilk üretimini 1913 yılının Aralık ayında  Berlin‘de Siemens şirketi “Esha-Phonophor” adı ile büyük olmasına rağmen; kulağa uyacak büyüklükte bir hoparlöre sahip olarak seri üretime geçmiştir.

Vactuphone
Vactuphone – 1921

Vakum tüplü, “Vactuphone” adı verilen lambalı ilk işitme cihazı 15 Haziran 1920 tarihinde ABD’li deniz mühendisi Earl C. Hanson tarafından patenti alınmıştır. İşitme cihazı yedi kilo ağırlığında, taşınabilir duruma getiren Hanson; konuşmayı elektrik sinyaline dönüştürmek için telefon vericisini kullanarak sinyali dönüştürüldükten sonra, alıcıya taşındığında ses yükseltilmiştir. 1921 yılında ABD‘de Globe Ear-Phone Company ve Western Electric şirketlerinin ortak üretimi olarak vakum tüpü işitme cihazlarını pazarlamaya başlamıştır.

II. Dünya Savaşı sırasında savunma sektöründe gözlenen gelişmelerin, işitme cihazlarının küçülmesini sağladı. Zenith Radio Corporation İşitme Cihazı Bölümü tarafından, ilk cebe sığabilen “Zenith Model A2A Radyonik” vakum tüpü işitme cihazı 1942 yılının Ekim ayında üretilmiştir.

1947 yılında Bell Telephone Laboratories bünyesinde; John Bardeen, Walter Brattain ve William Shockley dünyayı değiştirecek transistör adı verilen küçük bir yarı iletkeni icadı ile vakum tüpünün yerini almıştır. Boyut olarak çok küçük olan transistörler sayesinde işitme cihazları da çok küçük ve verimli hale gelmiştir.

Transistörlü İşitme Cihazları

1952 yılına kadar parlak bir zaman geçiren vakum tüplü işitme cihazları, daha sonra 1952 yılının Aralık ayında Sonotone firması içinde bir transistör iki vakum tüpü olan “Sonotone Model 1010” ile dünyanın transistörlü ilk işitme cihazını çıkarmıştır. Transistörlü ilk işitme cihazları nemli ortamlarda 3-4 hafta içinde transistörlerin bozulduğu anlaşılınca transistörlerin dışı nem geçirmeyen malzemelerle kaplanmıştır. Dünyanın sadece transistör kullanarak ilk işitme cihazını 1953 yılının Ocak ayında “Maico Model O” ile Maeap Electronics piyasaya çıkarmıştır.

1958 yılında entegre devreyi icat edilmesiyle birlikte; küçük bir entegrenin içine binlerce transistör sığdırılabildiği için elektronikte bir devrim yaşanmış ve işitme cihazları minyatür hale gelmiştir. 1970’li yıllarda çıkan mikro işlemcilerle birlikte; işitme cihazları daha da küçülerek, ses kalitesi iyileştirilmiştir. 1977 yılından itibaren işitme cihazlarında kullanılan cıvalı pillerin yerini çinko-hava sistemini kullanan piller almıştır. 1987 yılında Nicolet Corporation tarafından yarı dijital yarı analog devrelerin kullanıldığı, kulak arkasına takılabilen küçük ve ses kalitesi yüksek olan ilk dijital işitme cihazları üretilmiştir. 1995 yılında tüm devreleri ile dijital bir sistemi olan ve kulak kanalına yerleştirilebilen işitme cihazları çıkmıştır.

Günümüzde işitme cihazlarında kullanılan silikon yongalardaki transistörler, 22 nanometre saç kalınlığının 5 binde biri kadar küçültülmüş olup; ses yüksekliğini sakin veya gürültülü ortamlarda otomatik olarak ayarlayabilen işitme cihazları bulunmaktadır.

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre; 2019 yılı itibariyle dünya nüfusunun % 6.1’i kadar yaklaşık olarak 466 milyon insanın işitme kaybı yaşadığı tahmin edilmekte olup; 2050 yılına kadar 900 milyondan fazla insanın işitme engelli olacağı tahmin edilmektedir. 12-35 yaş arası 1 milyon genç insanın, eğlence amaçlı yüksek sese maruz kalma nedeniyle işitme kaybı riski altında olduğu tahmin edilmektedir. Küresel olarak 750 milyar Amerikan Dolarının üzerinde işitme kaybının yıllık toplam maliyeti olarak tahmin ediliyor.

Türkiye’de 2,5-3 milyon işitme kayıplı birey bulunduğu tahmin edilmekte olup; Sağlık Bakanlığı TÜİK‘ten aldığı verilere göre, işitme engelli 0-9 yaş arası yüzde 0,20, 10-19 yaş arası yüzde 0,29 olduğu tahmin edilmektedir.

Hakkında hipokratist

İlgili Konular

Elektrocerrahi Jeneratörler

Elektrocerrahi Jeneratörler

Elektrocerrahi Jeneratörler; kişiden geçen alternatif akımla, ısınmış aletle dokuya müdahale eden cerrahi alettir. Milattan önce …